Giáo án Lịch sử 7 bài 19: Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn (1418 - 1427) (Tiết 3)

Bùi Thế Hiển
Bùi Thế Hiển 20 Tháng một, 2021

Giáo án Lịch sử 7 bài 19: Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn (1418 - 1427) (Tiết 3) sẽ giúp em học sinh biết được cuộc khởi nghĩa Lam Sơn là cuộc đấu tranh giải phóng đất nước, từ một cuộc khởi nghĩa nhỏ ở miền rừng núi Thanh Hoá dần dần phát triển trong cả nước. Hi vọng, mẫu giáo án này sẽ giúp các em học sinh dễ lĩnh hội kiến thức hơn.

Lưu ý: Nếu bạn muốn Tải bài viết này về máy tính hoặc điện thoại, vui lòng kéo xuống cuối bài viết.

Giáo án Lịch sử 7 theo CV 5512

I. Yêu cầu cần đạt:

1. Kiến thức: Sau khi học xong bài, học sinh

- Lập niên biểu và tường thuật diễn biến cuộc khởi nghĩa Lam Sơn trên sơ đồ: từ lập căn cứ lực lượng xây dựng, chống địch vây quét và mở rộng vùng hoạt động ở miền Tây Thanh Hóa cho đến chuyển căn cứ vào Nghệ An, mở vùng giải phóng và Tân Bình Thuận Hóa rồi phản công diệt viện và giải phóng đất nước.

- Nhớ tên một số nhân vật và địa danh. Lịch sử cùng với những chiến công tiêu biểu của cuộc khởi nghĩa

- Hiểu được nguyên nhân thắng lợi

2. Kĩ năng: Rèn luyện cho học sinh kĩ năng sử dụng bản đồ trong học tập, tham khảo các tài liệu lịch sử để bổ sung cho bài học.

3. Thái độ.

- Thấy được tinh thần hi sinh, vượt qua gian khổ, anh dũng bất khuất của nghĩa quân Lam Sơn.

- Giáo dục cho học sinh lòng yêu nước, tự hào và tự cường dân tộc.

- Bồi dưỡng cho học sinh tinh thần quyết tâm vượt khó và phấn đấu vươn lên trong học tập.

4. Định hướng phát triển năng lực:

- Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề.

- Năng lực chuyên biệt: Tái hiện kiến thức lịch sự, xác định mối quan hệ giữa các sự kiện, hiện tượng lịch sử, so sánh, nhận xét, đánh giá, thực hành bộ môn lịch sử, vận dụng liên hệ kiến thức lịch sử đã học để giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra.

Phương pháp: Trực quan, phát vấn, phân tích, kể chuyện, nhóm…..

II. Chuẩn bị

1. Chuẩn bị của giáo viên

- Giáo án word và Powerpoint.

- Tranh ảnh, sơ đồ, tranh ảnh Nguyễn Trãi, lược đồ khởi nghĩa Lam Sơn (1418 – 1427)…

2. Chuẩn bị của học sinh

- Đọc trước sách giáo khoa và hoàn thành các nhiệm vụ được giao.

- Sưu tầm tư liệu, tranh ảnh về cuộc khởi nghĩa Lam Sơn.

III. Tiến trình dạy học

1. Hoạt động khởi động

- Mục tiêu: Giúp học sinh nắm được các nội dung cơ bản bước đầu của bài học cần đạt được đó là nắm được những nét chính về diễn biến cuộc khởi nghĩa, đưa học sinh vào tìm hiểu nội dung bài học, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới.

- Phương pháp: Trực quan, phát vấn.

- Thời gian: 3 phút.

- Tổ chức hoạt động: GV đặt câu hỏi: Sau khi cuộc khởi nghĩa của Trần Quý Khoáng bị dập tắt đã nổ ra cuộc khởi nghĩa nào.

- Dự kiến sản phẩm: Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

Trên cơ sở ý kiến GV dẫn dắt vào bài hoặc GV nhận xét và vào bài mới: Quân Minh đã đánh bại nhà Hồ và đặt ách thống trị lên đất nước ta. Nhân dân khắp nơi đã đứng lên chống giặc Minh. Ngay sau khi cuộc khởi nghĩa của Trần Quý Khoáng bị dập tắt, cuộc khởi nghĩa Lam Sơn đã bùng lên mạnh mẽ, trước hết là ở vùng núi miền Tây Thanh Hóa. Vậy cuộc khởi nghĩa Lam Sơn đã bùng nổ và diễn ra như thế nào chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay.

3.2. Hoạt động hình thành kiến thức

NGUYÊN NHÂN THẮNG LỢI VÀ Ý NGHĨA LỊCH SỬ

Mục tiêu:- Hiểu được nguyên nhân và ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa

- Phương pháp: Trực quan, phát vấn, thuyết trình, phân tích.

- Thời gian: 15 phút

- Tổ chức hoạt động

Hoạt động của giáo viên và học sinh

Dự kiến sản phẩm

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ:

- Gv chia lớp thành 6 nhóm và yêu cầu hs đọc mục III SGK

Nhóm chẵn: Trình bày nguyên nhân thắng lợi của khởi nghĩa Lam Sơn.

Nhóm lẻ: Nêu ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn.

Bước 2: HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập, GV theo dõi, hỗ trợ các nhóm làm việc những bằng hệ thống câu hỏi gợi mở.

Gv cho hs đọc SGK

“Đất nước ……khởi nghĩa đó”

?Nội dung của Bình Ngô đại cáo là gì?

- Tuyên ngôn độc lập lần II

?

Nguyên nhân thắng lợi của cuộc khởi nghĩa?

?Ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa?

Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động của nhóm

- Hs trình bày kết quả.

Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của hs.

GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh.

-Nguyên nhân thắng lợi:

+ Nhân dân ta có lòng yêu nước, ý chí bất khuất, quyết tâm giành lại độc lập tự do.

+ Tất cả các tầng lớp nhân dân đều đoàn kết đánh giặc, đoàn kết, ủng hộ nghĩa quân.

+ Nhờ có chiến lược, chiến thuật đúng đắn, sáng tạo của bộ chỉ huy, đứng đầu là Lê Lợi, Nguyễn Trãi.

- Ý nghĩa lịch sử:

+ Cuộc KN LS thắng lợi đã kết thúc 20 năm đô hộ tàn bạo của nhà Minh.

+ Mở ra thời kỳ phát triển mới của dân tộc-thời Lê sơ.

HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

Mục tiêu: Hệ thống hóa kiến thức, củng cố và hoàn thiện KTKN của toàn bài để từ đó HS có cái nhìn tổng thể về khởi nghĩa Lam Sơn

Nhiệm vụ: HS thực hành các bài tập:

Khởi nghĩa Lam sơn nổ ra trong hoàn cảnh nào?

Nêu vai trò của Lê Lợi và đóng góp của nhân dân trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

Các bước thực hiện:

(1) Giao nhiệm vụ:

GV tổ chức cho HS làm việc cá nhân hoàn thành vào vở

(2) HS thực hiện nhiệm vụ:

- HS thực hiện nhiệm vụ giáo viên giao. Hs phải huy động kiến thức đã học kết hợp với kiến thức mới để trả lời.

- GV quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.

(3) Báo cáo kết quả và trao đổi

(4) Đánh giá:

GV đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS:

Dự kiến sản phẩm

  • Khởi nghĩa Lam Sơn nổ ra trong hoàn cảnh: Quân Minh sang xâm lược nước ta và đặt ách thống trị tàn bạo, nhiều cuộc khởi nghĩa của nhân dân bùng nổ, các cuộc khởi nghĩa đều bị thất bại. Trong hoàn cảnh đó năm 1418 Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa

*Vai trò của Lê Lợi trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn: Ông là linh hồn của cuộc khởi nghĩa, đóng vai trò to lớn, là một trong những nhân tố quyết định thắng lợi của cuộc khởi nghĩa.

  • Tạo dựng nên cuộc khởi nghĩa Lam Sơn
  • Đánh tan Quân xâm lược Minh với đường lối và chiến thuật đúng đắn

Đóng góp nhiều công sức vào cuộc khởi nghĩa...

Vai trò của nhân dân:

  • Chống lại Quân xâm lược Minh
  • Ủng hộ và tham gia cuộc kháng chiến
  • Giúp sức cho quân đội (góp lương thực, vũ khí,...)

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

+ Mục tiêu: giúp HS vận dụng được các kiến thức kỉ năng đã học để giải quyết các tình huống cụ thể

+ Nhiệm vụ HS thảo luận nhóm và hoàn thành sản phẩm

+ Các bước thực hiện:

(1) Giao nhiệm vụ:

GV tổ chức cho HS đọc đoạn trích về Lời thề Lũng nhai sau đó tổ chức cho HS viết kịch bản về hội thề Lũng nhai

(2) HS thực hiện nhiệm vụ:

- HS thực hiện nhiệm vụ giáo viên giao. Hs phải huy động kiến thức đã học kết hợp với kiến thức mới để trả lời.

- GV quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.

(3) Báo cáo kết quả và trao đổi

(4) Đánh giá:

GV đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS

HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG

GV hướng dẫn HS về nhà tìm hiểu một số tài liệu

- Nghệ thuật quân sự độc đáo của Nguyễn Trãi

- GV giao nhiệm vụ cho HS

+ Học bài cũ, soạn mục I bài 20: Tình hình chính trị, quân sự và pháp luật và trả lời câu hỏi cuối SGK

Giáo án Lịch sử 7

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức:

  • Những sự kiện tiêu biểu trong giai đoạn cuối của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn – Chiến thắng Tốt Động – Chúc Động – Chi Lăng – Xương Giang.
  • Ý nghĩa của những sự kiện đối với việc kết thúc thắng lợi cuộc khởi nghĩa Lam Sơn.

2. Thái độ: Giáo dục lòng yêu nước – Tự hào dân tộc về những chiến thắng oanh liệt của dân tộc ta ở thế kỷ XV

3. Kỹ năng: Sử dụng lược đồ, đánh giá sự kiện lịch sử.

II. CHUẨN BỊ

1. Giáo viên:

  • Giáo án, máy chiếu.

2. Học sinh

  • Sách giáo khoa, vở bài soạn, vở bài học.
  • Học bài theo hướng dẫn giáo viên tiết học trước.

III. TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC

1. Ổn định lớp: (1/)

7A1………………………………………………; 7A2………………………………………

2. Kiểm tra bài cũ: (5/)

  • Trình bày tóm tắt các chiến thắng của nghĩa quân Lam Sơn cuối 1424 – 1425
  • Dùng lược đồ nêu kế hoạch và nhiệm vụ tiến quân ra Bắc của 3 đạo quân Lam Sơn.

3. Giới thiệu bài mới: (1/) Như bài trước ta đã học, vào cuối 1426, nghĩa quân Lam Sơn tiến quân ra Bắc với khí thế như Nguyễn Trãi đã mô tả: “Càng đánh càng thắng, đi đến đâu đánh tan đến đó, như phá vật nát, như bẻ cành khô” đẩy quân Minh vào thế thủ trong thành Đông Quan chờ viện binh. Số phận của Vương Thông như thế nào? Cuộc khởi nghĩa kết thúc thắng lợi ra sao là nội dung chính của bài hôm nay.

4. Bài mới:

III. KHỞI NGHĨA LAM SƠN TOÀN THẮNG CUỐI 1426 – 1427

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ

NỘI DUNG CẦN ĐẠT

Hoạt động 1: Tìm hiểu trận Tốt Động – Chúc Động (Cuối 1426) (10/)

HS: đọc mục 1 Sgk

GV: Giới thiệu lược đồ: Trận Tốt Động – Chúc Động (cánh đồng lầy lội)

? Theo em vì sao lại xảy ra trận Chúc Động - Tốt Động?

GV: Dùng lược đồ để trình bày

? Trận Tốt Động – Chúc Động đem lại kết quả gì?

GV: kết thúc bằng hai câu thơ sgk, yêu cầu HS đọc

? Chiến thắng Tốt Động – Chúc Động để lại ý nghĩa gì?

HS: (Có ý nghĩa chiến lược quan trọng)

Hoạt động 2: Tìm hiểu trận Chi Lăng – Xương Giang (10/1427) (12/)

HS thảo luận 2 phút: Tại sao nói chiến thắng Tốt Động – Chúc Động có ý nghĩa chiến lược?

+ Làm thay đổi tương quan lực lượng giữa ta và địch

+ Ta: Tiếp tục vây hãm Đông Quan, giải phóng thêm nhiều Châu huyện

+ Giặc: Càng lún sâu hơn nữa vào thế bị động

GV: dùng lược đồ trận “Chi Lăng, Xương Giang” để tường thuật.

? Để chuẩn bị cho cuộc phản công lần thứ hai này, nhà Minh đã chuẩn bị với kế hoạch như thế nào?

(- Đầu tháng 10-1427, 15 vạn viện binh chia làm 2 đạo kéo vào nước ta

+Đ1: Do Liễu Thăng chỉ huy từ Quảng Tây theo đường Lạng Sơn

+ Đ2: Mộc Thạnh – Từ Vân Nam theo hướng Hà Giang)

? Khi viện binh của giặc kéo sang, Lam Sơn sẽ quyết định đánh Đông Quan trước hay viện binh trước? Tại sao?

GV: (Chủ trương của nghĩa quân là vây thành, diệt viện. Lê Lợi cho rằng đánh thành Đông Quan là hạ sách, vì thành còn vững, khó hạ, kéo dài thời gian làm cho quân ta sẽ sức mỏi, khí nhụt. Nếu viện binh giặc kéo đến. trước mặt, sau lưng đều có giặc, đó là con đường nguy hiểm sao bằng dưỡng sức chứa ny để đợi viện binh. Khi viện binh bị phá thì thành tất phải đầu hàng, thế là làm 1 mà được 2)

GV: Giới thiệu ải Chi Lăng

=> GV giảng: Cùng lúc đó Lê Lợi sai tướng đem chiến lợi phẩm ở ải Chi Lăng đến doanh trại tướng Mộc Thạnh. Trông thấy đã hoảng sợ vội rút chạy về nước

? Sau khi nghe tin 2 đạo quân viện bị tiêu diệt, thái độ của Vương Thông như thế nào?

HS: (Vương Thông khiếp đảm, vội xin hòa, chấp nhận mở hội thề Đông Quan để rút quân về nước)

GV: Đoạn trích “Bình Ngô đại cáo” của Nguyễn Trãi đã nêu lên được kết quả của trận Chi Lăng, Xương Giang. Hãy đọc cho cô

? Chiến thắng Chi Lăng, Xương Giang có ý nghĩa như thế nào?

HS: (Trận quyết chiến, có tổ chức chiến lược, tiêu diệt ý chí xâm lăng của kẻ địch, buộc chúng phải chấp nhận rút quân về nước)

Hoạt động 3: Tìm hiểu nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. (12/)

GV: Yêu cầu hs tìm trên sgk

? Những nguyên nhân nào đưa đến thành công của cuộc khởi nghĩa?

? Khởi nghĩa Lam Sơn có nghĩa như thế nào?

HS: đọc đoạn trích Bình Ngô đại cáo sgk

GV khẳng định: Đây là bản tuyên ngôn độc lập lần thứ 2 của nước ta.

1. Trận Tốt Động – Chúc Động (Cuối 1426)

* Quân Minh

- 10/1426: 5 vạn quân do Vương Thông chỉ huy kéo vào Đông Quan → số quân Minh lên 10 vạn→ Mở cuộc tiến công nhằm tiêu diệt quân chủ lực của ta ở Cao Bộ.

- 7/11/1426, tiến về Cao Bộ, lọt vào trận phục kích của ta

* Quân ta

- Nhất tề xông thẳng băm nát đội hình, dồn chúng xuống những cánh đồng lầy lội để tiêu diệt

* Kết quả.

- Tiêu diệt 5 vạn tên, bắt sống 1 vạn tên, Vương Thông bị thương tháo chạy về Đông Quan

2. Trận Chi Lăng – Xương Giang (10-1427)

*Quân Minh

- 10- 1427, 15 vạn viện binh do Liễu Thăng và Mộc Thạch chỉ huy kéo vào nước ta .

- 8-10-1427, Liễu Thăng dẫn 10 vạn quân ào ạt tiến vào nước ta

=> Liễu Thăng cùng một vạn tên giặc bị giết chết.

- Phó tướng Lương Minh lên thay dẫn quân xuống Xương Giang

* Quân ta

- Thực hiện chủ trương “Vây thành, diệt viện ”

- Vừa đánh vừa lui nhử giặc vào trận địa mai phục tại ải chi Lăng để tiêu diệt

- Tiếp tục phục kích ở Cần Trạm, Phố Cát để tiêu diệt

- Bao vây thành Xương Giang và tiêu diệt

* Kết quả

- Liễu Thăng, Lương Minh cùng hàng vạn tên giặc bị giết

- Mộc Thạnh phải tháo chạy

- Vương Thông xin hòa, chấp nhận mở hội thề Đông quan. 10-2-1428, nước ta sạch bóng quân thù

3. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử

a) Nguyên nhân thắng lợi

- Lòng yêu nước thiết tha, căm thù giặc sâu sắc, ý chí quyết tâm giành độc lập của nhân dân ta

- Đã hội tụ được sức mạnh của cả nước trong khối đoàn kết

- Có đường lối chiến lược, chiến thuật đúng đắn, sáng tạo, có bộ tham mưu tài giỏi mà đứng đầu là Lê Lợi và Nguyễn Trãi

b) Ý nghĩa lịch sử

- Kết thúc 20 năm đô hộ của nhà Minh.

Mở ra một thời kỳ phát triển mới của nước ta

5. Củng cố: (3/)

  • Trình bày diễn biến Chi Lăng – Xương Giang bằng lược đồ?
  • Cho biết công lao của Lê Lợi và Nguyễn Trãi?

6. Hướng dẫn học tập ở nhà: (1/)

  • Học bài, kết hợp Sgk – lược đồ trả lời các câu hỏi.
  • Chuẩn bị bài tiếp theo: Bài 20

----------------------------------------

Trên đây TimDapAnxin giới thiệu Giáo án Lịch sử 7 bài 19: Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn theo CV 5512 (Tiết 3) được soạn theo chương trình chuẩn kiến thức, kỹ năng và đảm bảo các yêu cầu của Bộ GD&ĐT đề ra giúp các thầy cô nâng cao hiệu quả chất lượng giảng dạy, chuẩn bị tốt cho các bài dạy lớp 7 trên lớp.

20 Tháng một, 2021

Nếu bạn không thấy nội dung bài viết được hiển thị. Vui lòng tải về để xem. Nếu thấy hay thì các bạn đừng quên chia sẻ cho bạn bè nhé!

Xem thêm